Bor içerikli mezogözenekli SBA-15 katalizörlerinin sentezi ve karakterizasyonu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Kimya Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞBA YARBAŞ

Danışman: Alime Çıtak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ayarlanabilir gözenek boyut dağılımına sahip mezogözenekli yüksek yüzey alanlı malzemelerin kullanımı oldukça yaygındır. SBA-15, diğer mezogözenekli malzemelere göre daha büyük gözenek boyutlarına, hidrotermal kararlılığa ve daha kalın duvar yapısına sahip olması bakımından öne çıkmaktadır. SBA-15 türü katalizör destek malzemelerinin çeşitli metaller ve kimyasallar ile desteklenmesi, katalizörün yüzey aktifliğini ve tepkime verimini etkilemektedir. Literatür araştırmalarında, mezogözenekli malzemelerin bor (B) ile desteklenmesine rastlanmakta ve yüzey özelliklerini etkilediği görülmektedir. Ülkemizin bor rezervleri düşünülerek, bu çalışmanın ana konusu olan katalizör malzemesinin sentezlenmesi çeşitlendirildi. Ters gaz kromatografisi (TGK), katı materyallerin yüzey karakterizasyonu için kullanılan bir tekniktir. Bu yöntemde; geleneksel gaz kromatografisinin tersine kolon içerisindeki uçucu olmayan sabit faz incelenir. Bu çalışmada, Saf SBA-15 malzemesi hidrotermal, farklı mol oranlarında (nSi/nB = 50, 16) bor içeren B-SBA-15 malzemeleri direkt hidrotermal sentez metodu ile sentezlendi. Malzemelerin karakterizasyonu için XRD, ICP-OES, FT-IR, BET ve SEM analizleri yaptırıldı. Katalizörlerin yüzey enerjisi dağılım bileşenleri (γ_s^d), adsorpsiyon termodinamik parametreleri (ΔH, ΔG, ΔS) ve asitlik bazlık sabitlerinin (KA ve KD) belirlemesi amacıyla ters gaz kromatografisi tekniği kullanıldı. 190ºC deney sıcaklığı için Saf SBA-15, B-SBA-15-50 ve B-SBA-15-16' nın γ_s^d değerleri sırasıyla 30,486, 22,398 ve 27,535 mN/m olarak bulundu. Tüm katalizörlerin analiz sonuçları literatür ile uyum sağladı. Bu malzemelerin adsorpsiyon ve kataliz başta olmak üzere çeşitli endüstriyel alanlarda kullanılabileceği öngörülebilir.