Atıksulardan ayçiçeği tablası kullanılarak adsorpsiyon yöntemiyle Cr(VI) giderimi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUSUF FAİK DEMİRAL

Danışman: Neşe Öztürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Eskişehir'in değişik ekim alanlarından temin edilen ayçiçeği baş atığı (tabla) kullanılarak; sulu çözeltilerden Cr(VI) iyonlarının adsorpsiyon yöntemiyle uzaklaştırılması araştırılmıştır. Ayçiçeği tablası seyreltik HCl çözeltisi ile işlem görmüştür. HCl ile işlem gören adsorban üzerinde Cr(VI) iyonlarının adsorpsiyonuna; pH adsorban dozu, başlangıç derişimi, sıcaklık ve temas süresinin etkileri incelenmiş ve adsorpsiyon izoterm ve kinetik çalışmaları yapılmıştır. İzoterm çalışmalarında Langmuir ve Freundlich izoterm modelleri denenmiştir ve adsorpsiyonun Langmuir izoterm modeline uyduğu saptanmıştır. Kinetik çalışmada ise verilerin yalancı ikinci mertebe kinetik modele uyduğu görülmüştür. Adsorpsiyon termodinamiği parametrelerinin de belirlendiği bu çalışmada ΔH0'ın pozitif çıkması adsorpsiyonun endotermik olduğunu göstermektedir. ΔS0 değerlerinin pozitif çıkması ise rastlantısallığın arttığına işaret etmektedir. Ayrıca işlem görmüş ayçiçeği tablası için kolonda adsorpsiyon deneyleri gerçekleştirilmiş ve kolonun karakteristik parametrelerini bulmak için Yoon-Nelson ve Thomas modelleri uygulanmıştır. Maksimum adsorpsiyon kapasitesi kesikli çalışmalar ve kolon çalışması için sırasıyla 7,35 ve 5,00 mg/g olarak saptanmıştır. Doğal ayçiçeği tablası, HCl ile işlem görmüş ayçiçeği tablası ve Cr(VI) adsorplamış ayçiçeği tablasının yüzey özellikleri SEM ve EDS analizleri ile ve doğal ayçiçeği tablası, HCl ile işlem görmüş ayçiçeği tablasının yüzey alanları BET analizi ile belirlenmiştir. Buzdolabı üretim tesisinden alınan atıksuda; HCl ile işlem görmüş ayçiçeği tablasının Cr(VI) giderim etkinliği araştırılmıştır. Bu amaçla öncelikle kireçle çöktürme yöntemi ardından adsorpsiyon uygulanmış ve Cr(VI) % 100 verimle giderilmiştir.