Reyhan (Ocimum basilicum L.) bitkisinde farklı sulama seviyelerinin ve humik asit uygulamalarının verim ve bazı kalite unsurlarına etkileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TARLA BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELİKE SAYARER
Danışman: Zehra Aytaç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, Eskişehir ekolojik koşullarında reyhan (Ocimum basilicum L.) bitkisinde farklı sulama seviyesi ve humik asit dozlarının verim ve bazı kalite unsurlarına olan etkilerini tespit etmek amacıyla 2016 ve 2017 yıllarında yürütülmüştür. Araştırma dört sulama seviyesi (I100: % 100, I75: % 75, I50: % 50 ve I25: % 25) ve dört farklı humik asit dozu (0, 1, 2, 4 L/da) kullanılarak gerçekleştirilmiştir. 2016 yılındaki denemeler plastik malçlı ve malçsız olarak yürütülmüştür. Farklı sulama seviyelerinin ve humik asit dozlarının reyhan bitkisinde bazı toprak özellikleri, bitki boyu (cm), bitkide yan dal sayısı (adet/bitki), yeşil herba verimi (kg/da), kuru herba verimi (kg/da), kuru yaprak verimi (kg/da), kuru herba oranı (%), kuru yaprak oranı (%), klorofil miktarı (SPAD), uçucu yağ oranı (%), uçucu yağ verimi (kg/da), uçucu yağın bileşenleri (%) ve protein oranı (%) üzerine olan etkileri incelenmiştir. Çalışmada humik asit uygulamaları sonrasında toprak organik madde oranının, P2O5, K2O ve Zn miktarının her iki yılda arttığı görülmüştür. 2016 yılında malç örtülü denemede en yüksek taze herba verimi, % 75 sulama seviyesinden ve 4 ile 2 L/da humik asit dozlarında belirlenmiştir. Malç uygulaması ile taze herba veriminde artış görülmüştür. En yüksek uçucu yağ verimi % 75 sulama seviyesinden elde edilirken, en yüksek linalol oranı % 25'den ve 4 L/da humik asit dozundan elde edilmiştir. Malç örtüsüz denemede her iki yıl % 100 ve % 75 sulama uygulamalarından en yüksek taze herba verimi alınmış olup, humik asit dozları arasında en yüksek değer ilk yıl 4 L/da'dan elde edilmiştir. En yüksek kuru herba ile protein oranı ve kuru yaprak verimi her iki yıl sırasıyla % 75, % 100 ve % 100, % 75 sulama uygulamalarından elde edilmiştir. Humik asit dozları arasında en yüksek kuru yaprak verimi 4 ve 2 L/da'dan ve en yüksek uçucu yağ verimi 4 ve 1 L/da'dan elde edilmiştir. Humik asit dozları bakımından en yüksek linalol oranı % 100 ve % 75 sulama seviyelerindeki 4 L/da humik asit dozlarından elde edilmiştir. Malç örtüsüz denemede humik asit dozları arttıkça yüksek sulama seviyelerinde linalol oranları artış göstermiştir.