Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık Tarihi Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP DUMANGÖZ
Danışman: Terane Burnak
Özet:
Ahşap insanoğlunun en kolay erişebileceği malzemelerden biri olması bakımından temel
barınma ihtiyacına cevap olarak yüzyıllardır kullanılan bir malzemedir. Yapı ihtiyaçlarının
farklılaşması ve keşfedilen özellikleriyle ahşap zamanla bir takım değişiklikler yaşamıştır.
Bir değişim olarak yığma sistemin ağırlığından iskelet sistemin hafifliğine geçilmiş, sistemin
hafiflemesiyle cephede motifler, bezemeler, çıkma ve cumbalar, çeşitli C-S formlarla
yumuşak hatlar kullanılmış, iskelet sistemin aralarını dolduran yapı malzemeleriyle sivil
mimari oluşmuştur. Uzun yıllar 4-5 metreye kadar geçilebilen açıklıklar ve 3-4 kata kadar
çıkılabilen yükseklikler gibi kısıtlılıkları sebebiyle varlığını bu doğrultuda sürdürmüştür.
Her şeyin etkilenmekten nasibini aldığı Endüstrileşme çağıyla birlikte ahşap yapılar da bir
dönem bu etkileşimden payını almıştır. Göçler, savaşlar, prefabrikasyon ile üretim, çelik ve
betonarme yapıların popülerleşmesi, yangınlar ve bu sebeple yeni politikalar da yapılarda
kullanımını sekteye uğratan sebepler arasındadır. Buna rağmen özellikle Amerika’da balon
ve çerçeve sistemlerin prefabrikasyon üretimine öncülük eden (balon ve çerçeve) sistemi
uygulamayı sürdürülmesi, endüstriyel ahşap ürünlerin imkânları ile bir araya gelmesiyle
yerinde üretim, yerinde montaj ve prefabrik ahşap yapılar yeniden artmaya başlamıştır. Yeni
lamine ahşap malzemeler ahşabın kısıtlılıklarının yeniden tartışılmasına, kullanımının
canlanmasına sebep olmuştur. Günümüzde özellikle son 20 yıldır dünyada çeşitli lamine
ahşap ürünlerle geçmişe kıyasla oldukça farklı ahşap yapı inşası söz konusudur. Lamine
ahşap ürünlerin sunduğu geniş açıklık, yüksek kat, ince form kabuk, esnek form ve strüktür
gibi imkânlar ile yeni yaklaşımlardan bahsedilebilmektedir. Buna rağmen ülkemizde halen
ahşap yapılarla ilgili ön yargıların olması, disiplinler arası işbirliği, tedarikçi, bilgi ve üretim
örneği eksikliği ahşap yapı üretimini engellemektedir. Bu tez çalışmasında ahşabın tarihsel
sürecinde gelinen nokta genel hatlarıyla incelenirken –yığma iskelet sistemlerden, çerçeve-
platform sistemlere ve ahşap esaslı panellere-, ağırlıklı olarak son 10 yıllık örneklere yer
verilmiştir. 28 adet farklı yapı türü örneği ile çalışılmış, olası sorunlar ve çözüm önerileri ile
detaylandırılmıştır. Örneklerin ve çözüm önerilerinin literatüre katkısı olacağı
düşünülmektedir.