Farklı diamin ligantları içeren karışık ligantlı bakır(II)-tiyofen-2,5-dikarboksilat komplekslerinin sentezi, spektroskopik, termik ve yapısal özelliklerinin araştırılması

İNCİ İLKER

Farklı diamin ligantları içeren karışık ligantlı bakır(II)-tiyofen-2,5-dikarboksilat komplekslerinin sentezi, spektroskopik, termik ve yapısal özelliklerinin araştırılması

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İNCİ İLKER

Danışman: OKAN ZAFER YEŞİLEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada farklı diamin ligantları içeren toplam onbir adet karışık ligantlı Cu(II)-tiyofen-2,5-dikarboksilat kompleksi sentezlendi. Sentezlenen komplekslerin yapıları, elementel analiz, IR ve UV-Gör. spektroskopisi, termik analiz ve manyetik moment ölçümleri ile aydınlatıldı. Tek kristali elde edilen sekiz kompleksin yapısı ise X-ışınları tek kristal çalışmaları ile kesin olarak belirlendi. İkincil ligant olarak verici atomları azot olan çift dişli etilendiamin (en), N-metiletilendiamin (nmen), N,N-dimetiletilendiamin (nnen), N,N'-dimetiletilendiamin (dmen), N,N,N',N'-tetrametiletilendiamin (tmen), N-etiletilendiamin (neten), N,N'-dietiletilendiamin (deten), N,N-dietiletilendiamin (eten), 1,3-diaminopropan (pen), N-metil-1,3-propandiamin (nmpen) ve 2,2-dimetilpropan-1,3-diamin (dmpen) kullanıldı.Yapılan çalışmalar sonucunda komplekslerin kapalı formüllerinin trans-[Cu(H2O)2(en)2](tdk) (1), [Cu(H2O)2(nmen)2](tdk) (2), [Cu(tdk)(nnen)2]?H2O (3), [Cu(?-tdk)(dmen)2]?H2O (4), [Cu(?-tdk)(H2O)(tmen)2] (5), trans-[Cu(H2O)2(neten)2](tdk)?2,5H2O (6), trans-[Cu(H2O)2(deten)2](tdk) (7), [Cu(?-tdk)(eten)]n (8), [Cu(?-tdk)(pen)2]n (9), [Cu(?-tdk)(nmpen)2]n (10) ve [Cu(?-tdk)(dmpen)2]n (11) şeklinde olduğu belirlendi. Tiyofen-2,5-dikarboksilat ligantının 1, 2, 6 ve 7 komplekslerinde tamamlayıcı iyon olarak davrandığı, 3 kompleksinde karboksilat oksijeninden tek dişli olarak Cu(II) iyonuna koordine olduğu, diğer komplekslerde ise iki Cu(II) iyonu arasında iki (9-11), üç (4, 5) ve dört (8) dişli köprü ligantı olarak davrandığı gözlendi. Komplekslerin oktahedral veya kare piramit geometrilerinin çift dişli diamin ligantları ve/veya tek dişli akua ligantlarıyla tamamlandığı, 1-3, 6 ve 7, komplekslerinin monunükleer diğer komplekslerin ise polinükleer olduğu belirlendi. Tüm komplekslerin mavi renkli, tek elektronlu ve paramanyetik olduğu ve UV spektrumlarından yaklaşık 670 nm'de d-d geçişlerinden kaynaklanan geniş bandlar gözlendi.Termik analiz çalışmalarından, yapısında su molekülü içeren komplekslerin üç, diğer komplekslerin ise iki basamakta bozunduğu belirlendi. Su içeren komplekslerde ilk basamakta su moleküllerinin yapıdan uzaklaştığı, ikinci basamakta ise ligantların kısmen veya tamamen bozunduğu gözlendi. Son ekzotermik basamakta ise kalan organik kısmın tamamen yandığı ve bozunma ürününün CuO olduğu belirlendi.Anahtar Kelimeler: Tiyofen-2,5-dikarboksilik asit, tiyofen-2,5-dikarboksilat kompleksleri, diamin kompleksleri, Cu(II) kompleksleri.