Ardahan il merkezindeki ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören kız öğrencilerin üreme sağlığı bilgi düzeyi, tutumlarının belirlenmesi ve geliştirilmesine yönelik bir çalışma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SILA AVDAN

Danışman: Nebahat Özerdoğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma, Ardahan il merkezindeki ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören kız öğrencilerin Üreme Sağlığı (ÜS) bilgi düzeyi, tutumlarının belirlenmesi ve geliştirilmesi amacıyla yapılmıştır. Kapsam: Çalışma 01.11.2013-27.02.2014 tarihleri arasında Ardahan il merkezinde yer alan İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı tüm ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören kız öğrencilerle yapılan, tek grupta eğitim öncesi ve sonrası sonuçların karşılaştırıldığı bir müdahale araştırmasıdır. Çalışmada onbir ortaöğretim kurumundaki toplam 1602 kız öğrenciden 1445'ine ulaşılmıştır. Yöntem: Verilerin toplanmasında; öğrencilerin sosyo-demografik özelliklerini, ÜS ve tutumlarını, ÜS konusunda bilgi alma durumu, bilgi kaynağı ve ÜS hizmetlerinden beklentilerin belirlenmesine yönelik bilgi formu ile ÜS bilgi düzeyini ölçmeye yönelik soru formunun ön ve son-test şekli kullanılmıştır. Öğrenci bilgi formu ile ÜS bilgi düzeyini ölçmeye yönelik soru formunun ön-test şeklinin uygulanması sınıf ortamlarında araştırmacı eşliğinde bir ders saatinde (40 dk) uygulanmıştır. Bir hafta sonra öğrencilere "Gençlerde ÜS'' başlıklı eğitim sunumu 20'şer dakikalık iki oturum şeklinde yapılmıştır. Eğitimi takiben "Gençlerde ÜS" başlıklı eğitim rehberi ve "Çocuk Değilim, Artık Gencim!'' başlıklı eğitim broşürü dağıtılmıştır. Eğitim oturumundan bir hafta sonra ÜS bilgi düzeyini ölçmeye yönelik soru formunun son-test şekli uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel analizi IBM SPSS Statistics 22 paket programında yapılmıştır. Bulgular: Öğrencilerin yaş ortalaması 15.90±1.27 olarak saptanmıştır. Öğrencilerin %64.1'inin ÜS ile ilgili bilgi aldığı ve bilgi alanların %66.3'ünün bilgi kaynağının annesi olduğu belirlenmiştir. Çalışmada öğrencilerin eğitim öncesi ÜS bilgi düzeyi yetersiz olup, eğitim sonrası yaklaşık 4 kat artış göstermiştir (P<0.001; Z=-32,856). Eğitim öncesinde en az bilinen (%7.5) kadın iç üreme organının ''Tubalar'' en çok bilinenin (%33.3) ''Overler'' olduğu belirlenmiştir. Eğitim öncesi öğrencilerin bilgi düzeyinin kardeş sayısı, anne-baba yaşı, yoğun gün ve son gün ped sayısı, eğitim sonrası ise yaş ve yoğun gün ped sayısı ile istatistiksel olarak önemli düzeyde (p<0.001) ilişkili olduğu bulunmuştur. Eğitim öncesi bilgi düzeyi; öğrencilerin okul, anne öğrenim durumu, aile tipi, aile gelir düzeyi algısı, sağlık güvencesi, ikamet edilen yer, flört ilişkisi yaşama, ÜS ile ilgili bilgi alma, ÜS bilgi düzeyini yeterli bulma durumlarına göre anlamlı düzeyde farklılık göstermiştir (p<0.01; p<0.001). Eğitim sonrası bilgi düzeyi; öğrencilerin okul, aile tipi, aile gelir düzeyi algısı, en uzun süreyle yaşanılan yere göre anlamlı düzeyde farklılık göstermiştir (p<0.01; p<0.001). Sonuç: Öğrencilerde ÜS bilgi düzeyi yetersizdir. Çok sayıda ailevi ve sosyo-demografik özelliğin ÜS bilgisi üzerinde etkisi olduğu görülmüştür. Bilgi düzeyini artırmaya yönelik verilen eğitim etkili bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Bilgi Düzeyi, Adolesan Üreme Sağlığı, Üreme Sağlığı Eğitimi