Farklı kurutma yöntemleriyle kurutulan zeytin hamurlarının fizikokimyasal özelliklerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Gıda Mühendisliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA GÜL ÇAKAR

Danışman: Onur Ketenoğlu

Özet:

vi

ÖZET

Bu çalışma kapsamında farklı kurutma teknikleri kullanılarak zeytin hamurları

kurutulmuş ve kullanılan tekniklerin kurutulmuş zeytin hamurları üzerine etkileri

incelenmiştir. Kurutma işlemi 3 farklı yöntemle yapılmış olup, bunlar geleneksel kurutma

(etüvde), kızılötesi enerji ile kurutma ve mikrodalga ile kurutmadır. Araştırmada,

Türkiye’deki Mersin ilinden temin edilen Sarı Ulak çeşidi zeytin kullanılmıştır. Hamur

haline getirilen zeytinler etüvde 105℃, kızılötesinde 150W ve 250W gücüne sahip iki farklı

kızılötesi lamba ve mikrodalga fırında 140W, 364W ve 511W güçte kurutulmuştur.

Kurutulan zeytin hamurlarında nem kaybı (%), su aktivitesi, pH, serbest asitlik, toplam

fenolik madde ve renk analizleri yapılmıştır. Analizlerden elde edilen sonuçların varyans

analizi gerçekleştirilmiştir. Araştırmamızda kullanılan taze zeytin meyvesinin ortalama nem

kaybı ve su aktivitesi değerleri sırasıyla %47,31 ve 0,97 bulunmuştur. Kurutulan zeytin

hamurlarında en düşük su aktivitesi değeri etüvde 105℃’de 0,15 ve en düşük nem kaybı

değeri ise mikrodalga ile kurutmada 364W’ta çok kısa sürede %13,57 olarak bulunmuştur.

Örneklerin pH değeri 5,16-6,29 ve toplam asitlik değerleri 1,30-2,78 arasında değişim

göstermiştir. Kızılötesi ile kurutulan zeytin hamurlarının ortalama L*, a* ve b* değerleri

sırasıyla 29,16, 6,2 ve 9,77 ve mikrodalga ile kurutulan zeytin hamurlarının ortalama L*, a*

ve b* değerleri sırasıyla 35,29, 7,25 ve 18,54 olarak bulunmuştur. Taze zeytin hamurunun

rengine en yakın olan kurutma yönteminin ise ΔE* değeri 5,14 ile 364W güçte 1 dakika

kurutma ile mikrodalga olduğu tespit edilmiştir. Toplam fenolik madde miktarı ise 6,02-

13,65 mg GAE (gallik asit eşdeğeri)/g kuru madde olarak bulunmuştur. Çalışma sonunda

mikrodalga ve kızılötesi enerjiler kullanılarak kurutulan zeytin hamurlarının geleneksel

yöntemle kurutulan numunelere göre çok daha hızlı ve etkin bir şekilde kuruduğu gözlenmiş

olup, bu iki yenilikçi teknolojinin geleneksel kurutma yöntemlerine alternatif olarak

kullanılabileceği ortaya konmuştur.