Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FURKAN KORKUT
Danışman: İbrahim Şahin
Özet:
Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarında doğan nesil, yeni kurulan medeniyetin en önemli temsilcileri konumundadır. Bunların arasında Hilmi Ziya Ülken, Cumhuriyet döneminin en önde gelen düşünürlerindendir. Bir bilim insanı ve sanatkâr olarak yeni kurulan medeniyetin inşasına ilişkin sorumluluk hisseder ve kültüre katkı sağlamayı arzular. Bunun en önemli kanıtı eserlerinin hacmi, kaleme aldığı makalelerin sayısı ve daima üretim çabası içinde olmasıdır. Arkasında bıraktığı büyük külliyat sanat ve edebiyat tarihimiz açısından da büyük önem taşımaktadır. Çünkü yoğun üretim sürecinde edindiği gözlem gücü ve birikim, onun aynı zamanda kuvvetli bir eleştirmen olduğunun da açık bir kanıtıdır. Fakat günümüzde gelişmiş erişim imkanlarına rağmen bu değerli malzemelere ilgi oldukça azdır. Bu çalışmada, Hilmi Ziya Ülken’in yaşamı boyunca çeşitli gazete ve dergilerde yayımladığı binden fazla makalesi mercek altına alınmıştır. Makaleler arasından sanat ve edebiyat içerikli olanlar seçilmiş ve detaylı olarak incelenmeye çalışılmıştır. İncelemelerde esas olarak Ülken’in öne çıkan fikirlerine, yorumlarına, görüşlerine, tespitlerine ve değerlendirmelerine yer verilmiştir. Toplamda doksan beş makalenin incelemesinden oluşan çalışmamız, Ülken’in sanat ve edebiyata dair görüşlerini ortaya dökmeyi ve bu makaleleri araştırmacıların dikkatine sunmayı amaçlamaktadır.